Granice współpracy z UOKiK a zakaz samooskarżania – publikacja ekspertki GESSEL w „Rzeczpospolitej”

W „Rzeczpospolitej” ukazał się artykuł autorstwa Karoliny Olszewskiej, Senior Associate w kancelarii GESSEL, poświęcony granicom obowiązku współpracy przedsiębiorców z Prezesem UOKiK oraz relacji pomiędzy obowiązkiem przekazywania informacji a prawem do obrony.

Autorka analizuje konsekwencje nowelizacji ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów wdrażającej dyrektywę ECN+, wskazując, że rozszerzenie obowiązków informacyjnych nie oznacza zniesienia gwarancji procesowych przedsiębiorców.

Karolina Olszewska podkreśla:

„Obowiązek współpracy nie znosi prawa do obrony, a obowiązek informacyjny nie może zostać przekształcony w obowiązek samodenuncjacji.”

Ekspertka zwraca uwagę, że kluczowe znaczenie ma rozróżnienie pomiędzy przekazywaniem istniejących dokumentów i informacji a tworzeniem materiału, który mógłby prowadzić do samoobciążenia przedsiębiorcy:

„Istnieje różnica między żądaniem dokumentów już istniejących a nakazaniem przedsiębiorcy złożenia odpowiedzi o charakterze samoobciążającym.”

W publikacji omówiono również praktyczne granice uprawnień organu w zakresie żądania informacji:

„Art. 50 ustawy nie jest narzędziem do przerzucania na przedsiębiorcę ciężaru rekonstrukcji stanu faktycznego według tezy organu.”

Autorka wskazuje ponadto, że szczególnej ostrożności wymaga przygotowywanie odpowiedzi na wezwania UOKiK, ponieważ odpowiedzialność za ich treść ma charakter bardzo rygorystyczny:

„W praktyce to właśnie jakość odpowiedzi, a nie samo jej szybkie udzielenie, najczęściej decyduje o tym, czy przedsiębiorca zachowa pozycję współpracującego uczestnika postępowania.”

Publikacja zawiera praktyczne rekomendacje dotyczące organizacji komunikacji z organem, zarządzania ryzykiem procesowym oraz przygotowania przedsiębiorców do kontroli i postępowań prowadzonych przez UOKiK.

Karolina Olszewska specjalizuje się w prawie ochrony konkurencji i prawie konsumenckim. Od ponad 20 lat doradza spółkom i innym uczestnikom rynku, reprezentując klientów m.in. w postępowaniach przed Prezesem UOKiK dotyczących ochrony konkurencji oraz naruszenia zbiorowych interesów konsumentów.

Źródło: Karolina Olszewska, „Granice współpracy z UOKiK a zakaz samooskarżania”, Rzeczpospolita, 22 maja 2026 r.