Każde przedsiębiorstwo działa jako określona forma prawna. Jej wybór może zaważyć na firmowym być albo nie być

Wybór formy prawnej działalności to jedna z najważniejszych decyzji, które musi podjąć przedsiębiorca. To, jak będzie działać jego firma, przesądza o kosztach prowadzenia biznesu, sposobie, w jaki będzie rejestrowana, a także o tym, ile podatków przyjdzie mu zapłacić.

Teoretycznie wybór form prawnych działalności gospodarczej jest szeroki. Możemy prowadzić jednoosobową działalność gospodarczą, jedną z dziewięciu rodzajów spółek, spółdzielnię, fundację, stowarzyszenie albo oddział firmy zagranicznej. Teoretycznie, bo jak wynika ze statystyk w bazie REGON, z tego wyboru korzystamy w bardzo małym zakresie. Na każde sto nowo rejestrowanych podmiotów w bazie REGON (a są to nie tylko przedsiębiorcy, ale i inne podmioty) przypada 80 jednoosobowych działalności gospodarczych, 11 spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, 1,5 spółki cywilnej oraz 7,5 innych podmiotów.

Firma jednoosobowa

Biznesową solą naszej ziemi są jednoosobowe działalności gospodarcze. Jak wynika z „Indeksu przedsiębiorczości" Tax Care, w Polsce do końca 2018 roku zarejestrowano 3 mln jednoosobowych firm. Każdego dnia w Polsce rodzi się prawie tysiąc takich nowych firm. Ich popularność nie bierze się z niczego: to idealna forma prawna dla niewielkich biznesów, opartych głównie na własnych pieniądzach, z niewielkim ryzykiem biznesowym. Taki biznes łatwo także uruchomić, zawiesić albo zamknąć. Zaletą jest fakt, że w takiej formie działalności gospodarczej majątek firmy jest jednocześnie naszym majątkiem prywatnym. Wadą jest to, że takiego biznesu nie da się sprzedać ani odziedziczyć - można jedynie spieniężyć majątek zgromadzony przez lata prowadzenia biznesu.

Jeśli oceniamy nasz biznes jako wysoko ryzykowny i zakładamy, że będziemy potrzebować finansowania zewnętrznego, warto pomyśleć o spółce. Najczęściej uruchamianą spółką kapitałową j est spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. W 2019 roku takich spółek wpisano do KRS ponad 39 tys.

Ten model działalności preferują głównie start-upy. Trudno się dziwić, bo ma on mnóstwo plusów: ograniczona odpowiedzialność wspólników, niski kapitał zakładowy (tylko 5 tys. złotych), brak obciążeń w ramach ZUS i łatwość przekształcenia w spółkę akcyjną. W dodatku cechuje się dużą elastycznością w kształtowaniu struktury kapitałowej. Niestety, nie można zapomnieć o minusach: koszty są całkiem spore, konieczna jest pełna księgowość, a w związku z tym, że dywidenda nie stanowi kosztu podatkowego, zyski są podwójnie opodatkowane. (...)

WARTO SKORZYSTAĆ Z POMOCY

Jak dobrze wybrać formę prawną dla własnej firmy?
I kiedy warto rozważyć jej ewentualną zmianę?

 

Mówi Michał Boryczka, managing associate, radca prawny z Kancelarii GESSEL:

 

Wybór albo zmiana formy prawnej dla swojej firmy powinny być poprzedzone ekspercką analizą prawną i podatkową. Nie ma jednej właściwej formy prawnej, bo każdy biznes jest po prostu indywidualny. Przy wyborze formy prawnej należy zwracać uwagę na planowaną strukturę właścicielską i ograniczenia w zakresie jej zmian. Istotne są podatki oraz to, kto i w jakim zakresie będzie ponosił odpowiedzialność za zobowiązania spółki. Inaczej kwestie te będą uregulowane w spółce osobowej, a inaczej w kapitałowej. Równie istotne jest to, kto ma zarządzać biznesem, a komu powierzone zostaną uprawnienia kontrolne. Wreszcie czy i w jakiej formie wynagradzani będą zarządzający biznesem, a w szczególności czy elementem wynagrodzenia będzie program motywacyjny oparty np. na istniejących akcjach w spółce. Aby znaleźć dla swojego biznesu optymalną formę prawną, warto skorzystać z profesjonalnej porady.

 

Pełna treść artykułu autorstwa Ady Zych dostępna jest w tygodniku Newsweek z dn. 15.02.2021 (7/2021).