Wraz ze zbliżającym się końcem roku podatnicy muszą się przygotować na zmiany w podatkach, które wejdą w życie od stycznia 2021 roku. Szczególną uwagę warto zwrócić na nowy mechanizm poboru podatku u źródła (Witholding Tax, WHT), który będzie mieć zastosowanie do wypłat przekraczających 2 mln złotych.

Nowy mechanizm poboru WHT

Do tej pory zasadą przy poborze WHT było że płatnik nie pobierał podatku lub pobierał podatek wg obniżonej stawki, jeśli spełnione zostały przesłanki określone w ustawie lub w umowie w sprawie unikania podwójnego opodatkowania. Taka zasada obowiązywała bez względu na wysokość dokonywanej wypłaty.

Nowy mechanizm poboru WHT zakłada natomiast, że w przypadku wypłat przekraczających w ciągu roku 2 mln zł, płatnik będzie miał obowiązek pobrania i wpłacanie do urzędu należnego WHT w pełnej wysokości (tj. przy zastosowaniu stawki krajowej). Następnie podatnik będzie mógł wystąpić do urzędu o zwrot nadpłaty z tytułu WHT.

Niepobranie przez płatnika podatku lub pobranie go w niższej wysokości będzie możliwe wyłącznie pod warunkiem:

  • złożenia, pod rygorem odpowiedzialności karno-skarbowej, oświadczenia przez płatnika (zatem, przez zarząd spółki wypłacającej dywidendę), że zostały spełnione warunki wskazane w ustawie do zastosowania zwolnienia lub obniżonej stawki albo
  • posiadania wydanej przez organ na wniosek podatnika lub płatnika Opinii o stosowaniu zwolnienia z poboru podatku u źródła.

W praktyce zatem płatnicy, aby nie narażać się na sankcje karno-skarbowe lub pieniężne z tytułu złożenia nieprawdziwego oświadczenia, powinni pobierać WHT w pełnej wysokości. Trudnością dla płatników może być weryfikacją spełnienia przez odbiorcę należności warunków do zastosowania zwolnienia lub obniżonej stawki, zwłaszcza jeśli płatność ma miejsce pomiędzy podmiotami niepowiązanymi. 

Choć nowelizacja dotycząca zmiany zasad poboru WHT weszła w życie w styczniu 2019 roku, stosowanie nowego mechanizmu zostało odroczone – obecnie do końca grudnia 2020 roku. Mimo odroczenia stosowania samego mechanizmu poboru WHT, podatnicy cały czas mają obowiązek przy wypłacaniu należności dochowywać tzw. „należytą staranność”.

Od kiedy zaczną obowiązywać nowe zasady?

Na chwilę obecną nie wiemy, czy w 2021 roku podatnicy będą zobligowani do stosowania nowego mechanizmu poboru WHT, a jeśli tak to w jakim kształcie. Początkiem jesieni Ministerstwo Finansów zapowiedziało kolejną nowelizację przepisów, tym razem zmierzającą do złagodzenia niektórych wymogów związanych z WHT. Do tej pory nie został jednak opublikowany projekt zmian w tym zakresie, jak również nie pojawił się projekt kolejnego rozporządzenia, które odraczałoby stosowanie nowego mechanizmu WHT. O ile zatem nic w tym zakresie nie ulegnie zmianie, podatnicy już od stycznia będą zobowiązani stosować nowe zasady poboru WHT.

Warto się przygotować

Mając na uwadze możliwe stosowanie od nowego roku zmienionego  mechanizmu poboru WHT oraz już obowiązującą przesłankę dochowania „należytej staranności” warto odpowiednio się przygotować. Zwłaszcza, że pobór WHT może być jednym z głównych obszarów kontroli organów podatkowych. Płatnicy powinni w szczególności:

  • zbadać wypłaty, których dokonywali w 2020 i 2019, w tym w szczególności czy posiadają odpowiednią dokumentację potwierdzającą niepobranie podatku lub zastosowanie obniżonej stawki,
  • wdrożyć odpowiednią procedurę wewnętrzną dotyczącą poboru WHT.

Przyjęcie odpowiedniej procedury WHT umożliwi płatnikom m.in. wykazanie dochowania należytej staranności w przypadku ewentualnej weryfikacji płatności ze strony organów podatkowych. Ponadto uporządkuje zasady gromadzenia dokumentacji dla celów WHT oraz zapewni przepływ informacji pomiędzy poszczególnymi działami w firmie, a także wskaże osoby odpowiedzialne za ten obszar.

Podatnicy, którzy nie chcą narazić się na konieczność występowania o zwrot WHT, a będą uzyskiwać należności z tytułu dywidend, odsetek lub licencji od ich podmiotów powiązanych, mogą dodatkowo rozważyć wystąpienie z wnioskiem o wydanie Opinii o stosowaniu zwolnienia z poboru podatku u źródła. Posiadanie przez płatnika tej opinii pozwoli mu na niepobranie podatku lub pobranie podatku wg niższej stawki, bez narażania zarządu spółki na odpowiedzialność karno-skarbową związaną ze złożeniem nieprawdziwego oświadczenia o spełnieniu warunków z ustawy.

Problematyczna wypłata dywidendy

Warto zauważyć, że niektóre wypłaty należności podlegających WHT już teraz okazują dla płatników problematyczne. Zastosowanie zwolnienie z WHT przy wypłacie dywidendy na rzecz podmiotu powiązanego – bez względu na okoliczność czy dywidenda przekracza 2 mln złotych czy też nie – jest uwarunkowane dochowaniem przez spółkę wypłacają należytej staranności. Zdaniem organów podatkowych należyta staranności przy wypłacie dywidendy powinna obejmować również weryfikację statusu beneficjenta rzeczywistego. W praktyce spełnienie tego warunku może okazać się trudne, zwłaszcza gdy dywidenda wypłacana jest na rzecz spółki matki – pełniącej funkcję spółki holdingowej. Mimo pojawiających się w tym zakresie korzystnych rozstrzygnięć sądów administracyjnych, podatnicy powinni należycie zabezpieczyć się na przyszłość, aby być w stanie wykazać organom podatkowym dochowanie „należytej staranności”.

Jeżeli są Państwo zainteresowani tematyką podatku u źródła w Państwa firmie, to zapraszamy do kontaktu z naszymi ekspertami, którzy udzielą Państwu kompleksowego wsparcia:

Inarda Bielińska

of counsel, radca prawny

i.bielinska@gessel.pl

 

Katarzyna Lisowska

starszy prawnik, radca prawny

k.lisowska@gessel.pl